महाराष्ट्राच्या राजकारणात एक नवीन तत्त्वज्ञान जन्माला आलं आहे—“सत्ता असेल तर सर्व काही पवित्र, सत्ता नसेल तर सर्व काही अन्याय!” साताऱ्याच्या जिल्हा परिषदेत घडलेल्या प्रकाराने हे तत्त्वज्ञान इतकं उघडं पाडलं की, व्यंगालाही आता लाज वाटावी.
साताऱ्यात बहुमत नसतानाही भारतीय जनता पार्टी ने अध्यक्ष-उपाध्यक्ष पदे पटकावली—हा ‘गणिताचा विजय’ म्हणायचा की ‘व्यवस्थापनाचा कमाल’ म्हणायचा, हा प्रश्न जनतेवर सोडलेला बरा. पण या सत्तानाट्यात सर्वात मोठा ट्विस्ट असा की—शिंदे गटाचे दोन झेडपी सदस्य ‘पोलिसी कारणांमुळे’ मतदानापासून वंचित राहिले! म्हणजे, लोकशाहीच्या मंदिरातच दोन मतांना दारातच थांबवून परत पाठवण्यात आलं!
आणि मग सुरू झाला आक्रोशाचा महापूर!
मंत्री शंभूराज देसाई संतापले, पोलिसांशी धक्काबुक्की झाली, विधान परिषदेत गदारोळ झाला. नीलम गोऱ्हे यांनी एसपी निलंबनाचे आदेश दिले, तर तर विधानसभेत देवेंद्र फडणवीस यांनी चौकशीची ‘गोड गोळी’ दिली. एकीकडे कारवाईचा डंका, दुसरीकडे चौकशीचा धोंडा—सत्तेच्या दोन्ही हातात वेगवेगळे ढोल!
पण जनतेच्या मनातला खरा प्रश्न अजूनही अनुत्तरित आहे—
“आज दोन मतं अडवली म्हणून एवढा संताप, मग काल ४० आमदार फोडले तेव्हा कुठे गेली होती ही लोकशाही?”
होय! आठवण करून द्यावी लागेल—जेव्हा उद्धव ठाकरे यांच्या नेतृत्वाखाली महाविकास आघाडीचं सरकार सत्तेत होतं, तेव्हा ‘धर्म’ आणि ‘हिंदुत्व’ या पवित्र शब्दांच्या आडून एक मोठं राजकीय ‘ऑपरेशन’ पार पडलं. आमदारांचे तांडे हलवले गेले, हॉटेलांच्या खोल्यांमध्ये लोकशाही बंदिस्त झाली, आणि शेवटी एक मुख्
यमंत्री राजीनामा देऊन बाहेर पडला.
तेव्हा काय सांगितलं गेलं?
👉 “आम्ही हिंदुत्वासाठी गेलो!”
👉 “ही तत्त्वांची लढाई आहे!”
आज काय सांगितलं जातंय?
👉 “आमचं मतदान का रोखलं?”
👉 “लोकशाहीचा गळा घोटला गेला!”
म्हणजे काल ४० आमदार फोडणं हे ‘धर्मयुद्ध’, आणि आज दोन मतं रोखली जाणं हा ‘लोकशाहीचा खून’?
हा कसला न्याय? हा कसला बाणा?
साताऱ्यात भगवा फडकवण्याचं स्वप्न पाहणाऱ्या शिंदे गटाला राष्ट्रवादीच्या अंकगणिताने वास्तव दाखवलं—आणि त्या वास्तवाने इतका चटका दिला की, संतापाचा ज्वालामुखीच उसळला. पण हा चटका केवळ राजकीय पराभवाचा नाही—तो भूतकाळाची आठवण करून देणारा आहे.
आज ज्यांना दोन मतं गमावल्याचं दुःख आहे, त्यांनी एक क्षण थांबून विचार करावा
“जेव्हा आम्ही ४० आमदार घेऊन बाहेर पडलो, तेव्हा एका मुख्यमंत्र्याच्या मनात किती वेदना उसळल्या असतील?”
“ही नैतिकता नाही, ही सत्तेच्या सोयीने बदलणारी रंगभूषा आहे!”
साताऱ्यात जे घडलं ते चुकीचंच—मतदान रोखणं असो किंवा धक्काबुक्की—दोन्ही लोकशाहीच्या गळ्यातील काटे आहेत. पण या काट्यांवर ओरडणाऱ्यांनी स्वतः काल रोवलेल्या खंजीराकडे दुर्लक्ष करायचं, हीच खरी ढोंगीपणा आहे.
राजकारणात सत्तेचा खेळ कायम चालणार, पण निवडक नैतिकता हा आजच्या राजकारणाचा सर्वात मोठा आजार बनला आहे. काल स्वतः नियम मोडणारे आज नियमांचे उपदेश देताना दिसतात—आणि जनतेला फक्त तमाशा पाहायला उरतो.
“राजकारणात खंजीर चालवणारेच आज धक्क्याची तक्रार करत आहेत; आणि जनता विचारतेय—ही लोकशाही आहे की सत्तेच्या सोयीची नाटकी नौटंकी?”
– राजन पारकर, मुंबई. +91 98698 17733 rajanparkar9@gmail.com (लेखक ज्येष्ठ राजकीय विश्लेषक आहेत).
